വിവാഹമോചനം: ശത്രുക്കളായി അല്ല, നല്ല സുഹൃത്തുക്കളായി പിരിയാം

വിവാഹം എന്നത് രണ്ട് വ്യക്തികളുടെ ജീവിതയാത്ര ഒരുമിച്ച് മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകാനുള്ള തീരുമാനമാണ്. എന്നാൽ എല്ലാ വിവാഹങ്ങളും ജീവിതകാലം മുഴുവൻ നിലനിൽക്കണമെന്നില്ല. സ്വഭാവവ്യത്യാസങ്ങൾ, ജീവിതലക്ഷ്യങ്ങളിലെ മാറ്റങ്ങൾ, പരസ്പര വിശ്വാസത്തിലെ തകർച്ച, ആശയവിനിമയത്തിലെ പോരായ്മകൾ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരുമിച്ച് ജീവിക്കുന്നത് ഇരുവരുടെയും മാനസികാരോഗ്യത്തെയും ജീവിതനിലവാരത്തെയും പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുന്ന സാഹചര്യങ്ങൾ എന്നിവ കാരണം ചില ദമ്പതികൾ വിവാഹമോചനം തിരഞ്ഞെടുക്കേണ്ടി വരാം.

വിവാഹമോചനം ഒരു ബന്ധത്തിന്റെ അവസാനമാണ്. പക്ഷേ അത് അനിവാര്യമായും ബഹുമാനത്തിന്റെ അവസാനമാകണമെന്നില്ല. നിയമപരമായി ഭർത്താവും ഭാര്യയും എന്ന ബന്ധം അവസാനിച്ചാലും, മനുഷ്യരെന്ന നിലയിൽ പരസ്പരം മാന്യമായി പെരുമാറാനും നല്ല ഓർമ്മകൾക്ക് വില നൽകാനും കഴിയണം. വിവാഹമോചനം ശത്രുതയുടെയും പ്രതികാരത്തിന്റെയും വേദിയാകുമ്പോൾ നഷ്ടപ്പെടുന്നത് ഇരുവരും മാത്രമല്ല; അവരുടെ കുടുംബങ്ങളും, ഏറ്റവും പ്രധാനമായി കുട്ടികളും കൂടിയാണ്.

നമ്മുടെ സമൂഹത്തിൽ വിവാഹമോചനം പലപ്പോഴും ഒരു യുദ്ധമായി മാറുന്നു. കോടതിമുറികൾ നിയമപരമായ അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനുള്ള വേദിയായിരിക്കണം. എന്നാൽ ചിലപ്പോൾ അത് പരസ്പരം അപമാനിക്കുന്നതിനും വ്യക്തിഹത്യ നടത്തുന്നതിനും പ്രതികാരം തീർക്കുന്നതിനുമുള്ള വേദിയായി മാറുന്നു. ആരോപണങ്ങളും പ്രത്യാരോപണങ്ങളും, സാമൂഹിക മാധ്യമങ്ങളിലെ പരസ്യവിമർശനങ്ങളും, ബന്ധുക്കളെ ഉൾപ്പെടുത്തി നടത്തുന്ന അനാവശ്യ തർക്കങ്ങളും, കുട്ടികളെ സമ്മർദ്ദത്തിലാക്കുന്ന നടപടികളും ഒരു കുടുംബത്തെ മാത്രമല്ല, മനുഷ്യബന്ധങ്ങളുടെ മാന്യതയെയും തകർക്കുന്നു.

യഥാർത്ഥത്തിൽ, എല്ലാ വിവാഹമോചനങ്ങൾക്കും ഒരു കുറ്റവാളിയും ഒരു ഇരയും ഉണ്ടാകണമെന്നില്ല. ചിലപ്പോൾ രണ്ട് നല്ല മനുഷ്യർക്ക് ഒരുമിച്ച് ജീവിക്കാൻ കഴിയാത്ത സാഹചര്യം മാത്രമായിരിക്കും യാഥാർത്ഥ്യം. അത്തരം സാഹചര്യങ്ങളിൽ പരസ്പരം കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നതിനേക്കാൾ പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കി വേർപിരിയുന്നതാണ് കൂടുതൽ പക്വമായ തീരുമാനം.

പ്രത്യേകിച്ച് കുട്ടികളുള്ള ദമ്പതികൾക്ക് വിവാഹമോചനത്തിനുശേഷമുള്ള ബന്ധത്തിന്റെ സ്വഭാവം അതീവ പ്രധാനമാണ്. ഭർത്താവും ഭാര്യയും എന്ന ബന്ധം അവസാനിച്ചാലും അവർ മാതാപിതാക്കളെന്ന ഉത്തരവാദിത്വത്തിൽ നിന്ന് മോചിതരാകുന്നില്ല. കുട്ടികൾക്ക് അച്ഛനെയും അമ്മയെയും ഒരുപോലെ സ്നേഹിക്കാനുള്ള അവകാശമുണ്ട്. മാതാപിതാക്കൾ തമ്മിലുള്ള വിദ്വേഷം കുട്ടികളുടെ മനസ്സിൽ മുറിവുകൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു. അതേസമയം പരസ്പര ബഹുമാനത്തോടെയും സൗഹൃദത്തോടെയും ആശയവിനിമയം തുടരുന്ന മാതാപിതാക്കൾ കുട്ടികൾക്ക് സുരക്ഷിതമായ ഒരു മാനസിക അന്തരീക്ഷം സമ്മാനിക്കുന്നു.

നല്ല സുഹൃത്തുക്കളായി പിരിയുക എന്നത് വീണ്ടും ഒന്നിച്ച് ജീവിക്കുക എന്നല്ല. അതിന്റെ അർത്ഥം, ജീവിതത്തിന്റെ ഒരു അധ്യായം അവസാനിച്ചുവെന്ന് അംഗീകരിച്ച്, പരസ്പരം വേദനിപ്പിക്കാതെ, വ്യക്തിപരമായ സ്വകാര്യതയെ മാനിച്ച്, അനാവശ്യ പ്രതികാരനടപടികൾ ഒഴിവാക്കി മുന്നോട്ട് പോകുക എന്നതാണ്. ക്ഷമിക്കുക എന്നത് തെറ്റ് മറക്കുക എന്നല്ല; സ്വന്തം ജീവിതം വിദ്വേഷത്തിന്റെ ഭാരത്തിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിക്കുക എന്നതാണ്.

ഒരു അഭിഭാഷകന്റെ കാഴ്ചപ്പാടിൽ നോക്കുമ്പോൾ, അനാവശ്യമായ വൈരാഗ്യം കോടതിക്കേസുകൾ ദീർഘിപ്പിക്കുകയും സാമ്പത്തികവും മാനസികവുമായി വലിയ നഷ്ടങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. മറിച്ച്, പരസ്പര ധാരണയോടെയും മാന്യതയോടെയും പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കുന്ന ദമ്പതികൾക്ക് നിയമനടപടികൾ വേഗത്തിലും കുറഞ്ഞ സംഘർഷത്തോടെയും അവസാനിപ്പിക്കാൻ സാധിക്കുന്നു. കോടതി ഒരു ബന്ധം നിയമപരമായി അവസാനിപ്പിക്കാം; എന്നാൽ പരസ്പര ബഹുമാനം നിലനിർത്തണമോ ഇല്ലയോ എന്നത് ആ വ്യക്തികളുടെ തീരുമാനമാണ്.

ജീവിതം ഒരു വിവാഹത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. വിവാഹമോചനത്തിനുശേഷം ഇരുവർക്കും പുതിയ ജീവിതം ആരംഭിക്കാനുള്ള അവകാശമുണ്ട്. ആ പുതിയ ജീവിതത്തിന്റെ തുടക്കം പഴയ വിദ്വേഷങ്ങളിൽ നിന്ന് അല്ല, പക്വതയിൽ നിന്നാകണം. ഒരിക്കൽ ജീവിതപങ്കാളിയായിരുന്ന വ്യക്തിയെ ജീവിതകാലം മുഴുവൻ ശത്രുവായി കാണേണ്ട സാഹചര്യം പലപ്പോഴും ഉണ്ടാകേണ്ടതില്ല.

വിവാഹമോചനം പരാജയത്തിന്റെ അടയാളമല്ല. ചിലപ്പോൾ അത് കൂടുതൽ സമാധാനപരവും ആരോഗ്യകരവുമായ ജീവിതത്തിലേക്കുള്ള ധീരമായ തീരുമാനമാണ്. എന്നാൽ ആ തീരുമാനം മാന്യതയോടെയും പരസ്പര ബഹുമാനത്തോടെയും നടപ്പിലാക്കാൻ കഴിഞ്ഞാൽ മാത്രമേ അതിന്റെ യഥാർത്ഥ മൂല്യം പ്രകടമാകൂ.

വിവാഹബന്ധം അവസാനിക്കാം. എന്നാൽ മനുഷ്യത്വം അവസാനിക്കരുത്. ഒരുമിച്ച് ജീവിക്കാൻ കഴിയാത്തവർക്ക്, പരസ്പരം ബഹുമാനിച്ചുകൊണ്ട് നല്ല സുഹൃത്തുക്കളായി പിരിയാൻ കഴിയുന്നതാണ് യഥാർത്ഥ പക്വതയുടെ അടയാളം.

അഡ്വ. വിമല ബിനു
(കേരളഹൈക്കോടതി അഭിഭാഷക)

വെബ്സൈറ്റ്;  https://vimalabinuassociates.in