പേശികൾക്ക് കരുത്ത് നൽകാനും ശരീരത്തിന്റെ വളർച്ചയ്ക്കും കേടായ കോശങ്ങളുടെ അറ്റകുറ്റപ്പണികൾക്കും പ്രോട്ടീൻ അത്യാവശ്യമാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ആരോഗ്യകരമായ ഭക്ഷണക്രമത്തിൽ പ്രോട്ടീന് വലിയ സ്ഥാനമുണ്ട്. എന്നാൽ ആവശ്യത്തിന് പ്രോട്ടീൻ കഴിക്കുന്നതിനൊപ്പം അത് എപ്പോൾ കഴിക്കുന്നു എന്ന കാര്യത്തിലും ശ്രദ്ധിക്കണോ? പേശികളുടെ വളർച്ച ലക്ഷ്യമിടുന്നവരുടെയും ശരീരഭാരം നിയന്ത്രിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവരുടെയും പ്രോട്ടീൻ ആവശ്യങ്ങൾ വ്യത്യസ്തമായിരിക്കാം. പ്രഭാതഭക്ഷണത്തിലോ വ്യായാമത്തിന് ശേഷമോ അത്താഴത്തിനൊപ്പമോ പ്രോട്ടീൻ ഉൾപ്പെടുത്തുന്നതിൽ എന്തെങ്കിലും പ്രത്യേകതയുണ്ടോ? ആരോഗ്യലക്ഷ്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് പ്രോട്ടീൻ കഴിക്കാൻ അനുയോജ്യമായ സമയം ഏതെന്ന് നോക്കാം.

ശരീരഭാരം കുറയ്ക്കാൻ (For Weight Loss): ഭക്ഷണങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള സമയങ്ങളിൽ പ്രോട്ടീൻ അടങ്ങിയ ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ കഴിക്കുന്നത് വിശപ്പ് കുറയ്ക്കാൻ സഹായിക്കും. ഇത് വിശപ്പുണ്ടാക്കുന്ന ഹോർമോണായ ഗ്രെലിന്റെ (ghrelin) അളവ് കുറയ്ക്കുകയും അതുവഴി അമിതമായി കലോറി കഴിക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കാൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. മറ്റ് പോഷകങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് പ്രോട്ടീൻ ദഹിപ്പിക്കാൻ ശരീരം കൂടുതൽ കലോറി ഉപയോഗിക്കുന്നതും ഭാരം കുറയ്ക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു.

പേശീബലം വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ (For Muscle Building):

    വ്യായാമത്തിന് ശേഷം: വർക്ക്ഔട്ട് കഴിഞ്ഞ് 30 മിനിറ്റ് മുതൽ 2 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ പ്രോട്ടീൻ കഴിക്കുന്നത് പേശികളുടെ വീണ്ടെടുപ്പിനും (recovery) വളർച്ചയ്ക്കും ഏറ്റവും അനുയോജ്യമാണ്. ഇതിനെ ‘അനാബോളിക് വിൻഡോ’ എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
    ഉറങ്ങുന്നതിന് മുമ്പ്: രാത്രി ഉറങ്ങുന്നതിന് മുൻപ് പ്രോട്ടീൻ അടങ്ങിയ ലഘുഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നത് രാത്രികാലങ്ങളിൽ പേശികൾ പുനർനിർമ്മിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു.

മെച്ചപ്പെട്ട ആരോഗ്യത്തിന് (For Overall Health): ആരോഗ്യകരമായ ജീവിതത്തിന് പ്രോട്ടീൻ ഒരു നേരം മാത്രം അധികമായി കഴിക്കാതെ, ദിവസത്തിലുടനീളം തുല്യമായി വീതിച്ചു കഴിക്കണം (ഉദാഹരണത്തിന് 3-4 നേരങ്ങളിലായി). മിക്കവരും പ്രഭാതഭക്ഷണത്തിൽ പ്രോട്ടീൻ ഉൾപ്പെടുത്താറില്ല, എന്നാൽ രാവിലെ തന്നെ പ്രോട്ടീൻ കഴിക്കുന്നത് ആ ദിവസം മുഴുവൻ ഊർജ്ജസ്വലത നിലനിർത്താൻ സഹായിക്കും.

എന്നാൽ ഇവിടെയും ചില കാര്യങ്ങൾ ശ്രദ്ധിക്കണം

    ഗുണനിലവാരമുള്ള സ്രോതസ്സുകൾ: കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ ഇറച്ചി, മത്സ്യം, മുട്ട, പാലുൽപ്പന്നങ്ങൾ, പയർവർഗ്ഗങ്ങൾ, അണ്ടിപ്പരിപ്പുകൾ എന്നിവ ഭക്ഷണത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുക.
    സപ്ലിമെന്റുകൾ: ഭക്ഷണത്തിലൂടെ മാത്രം പ്രോട്ടീൻ ലഭിക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവർക്ക് പൗഡറുകൾ ഉപയോഗിക്കാം, എന്നാൽ ഇത് ഒരു വിദഗ്ദ്ധന്റെ ഉപദേശപ്രകാരം മാത്രമേ ചെയ്യാവൂ.
    മറ്റ് പോഷകങ്ങൾക്കൊപ്പം: പ്രോട്ടീൻ ആരോഗ്യകരമായ കൊഴുപ്പിനും കാർബോഹൈഡ്രേറ്റിനുമൊപ്പം കഴിക്കുന്നത് ശരീരത്തിന് അത് നന്നായി ആഗിരണം ചെയ്യാൻ സഹായിക്കും.

പ്രോട്ടീൻ കഴിക്കുന്നതിലൂടെ പേശികൾ മാത്രമല്ല, ഉപാപചയ പ്രവർത്തനങ്ങളും പ്രതിരോധശേഷിയും മെച്ചപ്പെടുമെന്ന് ഉറവിടങ്ങൾ
ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

(Disclaimer: ഈ വിവരങ്ങൾ പൊതുവായ അറിവിനായുള്ളതാണ്. ചികിത്സാപരമായ തീരുമാനങ്ങൾക്കായി ഒരു ഡോക്ടറുടെ നിർദ്ദേശം തേടുക.)